مصطفى النوراني الاردبيلي
612
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
ذرت و كاكل ذرت : برخى از گياه شناسان عصر از جهت حس حقارت همه چيز راحتى تاريخ شناسايى برخى از گياهان از جمله ذرت را به اروپا نسبت مىدهند در حالى كه پيش از شناسائى اروپا بلكه 14 قرن قبل اين گياهان در زبان پيشوايان مذهب معروف و آثار و خواص طبى آنها را فرمودهاند . آن را جاورس هندى مىگويند و به فارسى عوام غله جوار و به يونانى فاوطلها و به هندى جوار و جونرى مىنامند و آن از حبوب ماكوله است نبات آن زياده از يك قامت و شبيه به نبات نيشكر و بر سر آن خوشه مملو از دانهها و قسمى از آن سفيد و بزرگ دانه سنگين و شيرين و آن بهتر است و نوع ديگر آن مائل به زردى و سرخى سرد و خشك و بعضى گرم در اول و خشك در دوم دانستهاند مجفف و مغلظ از دخن و آن قطع اسهال مىكند و ضماد جميع اجزاى آن برودت و جفاف پيدا مىنمايد و رادع و محلل اورام حاره و مسكن الم آنها است و خوردن آن مجفف بدن با كثرت غذايى است مگر آنكه با شير بخورند نان آن قطع اسهال مىنمايد . « 1 » ذرت : گياهى است از تيره غلات ، منشاء اصلى آن آمريكاى مركزى است . قسمت مورد استفاده اين گياه خامه كاكل ذرت و ميوه آن است . دانههاى ذرت را به صورت آرد در آورده به عنوان مغذى مصرف مىكنند جوارى بلال گندم مكه . « 2 » آرى دانشمندان اروپا مانند ساير موجودات جهان اين گونه موجودات را نيز مورد دقت قرار داده و تحقيقات خود را در اختيار جامعه قرار دادهاند . در هر حال طبق تحقيقات ماكس سللر كاكل ذرت داراى عناصر معدنى مختلف به حالت املاح مخصوصا املاح پتاسيم و كلسيم مىباشد . بعلاوه داراى گلوكز ، مالتوز ، الانتوئين دواسترول اسيدهاى چرب اشباع شده و اشباع نشده و اسيد سيربرونيك مىباشد . جوشانده كاكل ذرت مدر ، دافع رسوبات و اوراتها و اسيد اوريك يا برنگ روشن و شامل تركيبات فسفاته مىباشد .
--> ( 1 ) - محيط اعظم ، ج 2 ، ص 28 . ( 2 ) - فرهنگ معين ، ج 2 ، ص 1608 .